أمير صدر الدين ابراهيم امينى هروى
358
فتوحات شاهى ( تاريخ صفوى از آغاز تا سال 920 ه . ق ) ( فارسى )
و بعد از چند روز اقامت قامت استعداد آن پادشاهزادهء صافى اراده را [ 457 ] به آنچه آن فرقه را شايد بلكه از همّت دريانوال شاه بىهمال ابدآراسته با منشور سلطنت ولايات او كه سابقا در تصرّف داشت ، او را رخصت مراجعت به مستقرّ حكومتش ارزانى فرمود . و در همين اثنا ايلچيان سخندان از نزد پادشاه و پادشاهزادهء معدلتپناه ظهير الدّين محمّد بابر پادشاه به درگاه فلكاشتباه آمده ، بعد از طىّ بساط بندگى بسيار و عرض اشياء پيشكش بىشمار ، ايشان را رخصت انصراف ارزانى داشته ، فرمان جهان نفاذ ضميمهء ساير تحف و تبرّكات شاهانه صادر شد كه پادشاه مومى اليه از حدود ماوراء النّهر هرچه به تصرّف درآورد ، به او مسلّم باشد . قاصدان مشمول عواطف بىكران و مستغرق بحار احسان به سدّهء بابريّه مراجعت كردند و محمد جان آقا كه در عتبهء عليّه نجميّه رتبهء ايشيك آقاسى داشت به رسم ايصال عواطف بىكران شاهى عازم ديار زابلستان گشت و همچنين سادات و نقبا و موالى و اهالى و افاضل و نجبا از عراق و خراسان و سبزوار و آذربايجان به ملازمت آمده به تشريفات لايق بر امثال فايق گشته بعضى توقّف مىكردند و بعضى مراجعت مىنمودند و آنچه در اين ولا به رسم انعام و سيور غال بر مفارق ارباب حال و قال به موجب احكام لازم الامتثال قسمت يافت در خراسان موازى هفتصد تومان بود و عقار و املاك مسلمانان را كه در ازمنهء گذشته به هر جهت نيز ديوان متصرّف گشته بود حقيقت هريك از آنها كه به قدر ظهورى [ 458 ] داشت حكم همايون به صاحبش بازگذاشت و از اين جهت اعلام دعاگويى عالمى را تا آسمان اجابت برافراشت . و چون حكّام عراق بر كيفيّت حسب و نسب اهالى خراسان واقف نبودند تعيين مبلغ سيورغال و امتياز احوال ايشان وابستهء رأى عقدهگشاى عاليجاهى سيف الانامى خواجه مظفّر گشته آن حضرت نيز به قدر امكان دربارهء اين جماعت به الطاف و احسان مددكارى فرمودند . و وزارت ديوان اعلى متعلّق به ملك محمود خان ديلمى 45 قزوينى بود كه از اولاد عضد الدّولهء ديلمى بانى گنبد مرقد تابانفرقد حضرت امير المومنين است عليه السلام . و خود جامع فنون فضايل و كمالات و مرد نازكادا و از وقت سلطنت حسن پادشاه تا